سينماگران مدرن آلمان، كجا و به چه كسي بايد وام و بهره‌ را پس دهند؟

در مراسم ختم نزديكان و آشنايان، بسيار شنيده‌ايم كه بعضي سخنرانان چه نسبت‌ها و صفت‌های ناداشته‌ای به «تازه‌ درگذشته» مي‌دهند و با اين كار چنان او را به عرش اعلا مي‌برند كه ما به عنوان نزديكانش، از حيرت چشمانمان گرد مي‌شود. مثلاً درباره كسي كه هميشه با خانواده‌اش سر ستيز و ناسازگاري داشته و يكي‌دوتا از فرزندانش حتي در مراسم ختمش شركت نكرده‌اند، گفته مي‌شود «پدری مهربان و همسری فداكار»؛ يا كسي كه جانش را فدای خست‌ورزی كرده، مي‌شود «اهل انفاق و اكرام و بخشش»؛ به كسي كه كارش فروش لوازم تحرير و كتاب درسي بوده (و در جای خودش شغل محترمي‌ست) مي‌گويند «آدمي فاضل و عالم و فرهنگي». و معمولاً هرچه تازه درگذشته متمول‌تر بوده باشد، صفت‌ها، عالي و تفضيلي و طولاني‌تر مي‌شود. كمابيش همگي به چنين روالي خو كرده‌ايم و دست‌بالا با خود مي‌گوييم اين حرف‌ها به جايي برنمي‌خورد و حداقلش دعوت بازماندگان به خير و نيكي و معروف است. البته وقتي همين روال به عرصه‌های عمومي‌تر مي‌رسد، تأثير معكوس دارد و باعث بي‌اعتمادی مي‌شود. كوچك‌ترين نمونه به‌ظاهر بي‌اهميتش را مي‌شود در رسانه‌های رسمي كشور ديد و شنيد. آن‌جا كه مثلاً در اخبار ورزشي گفته مي‌شود «ايران در فلان مسابقه كشتي صاحب هفت نشان طلا و نقره و برنز شد» و وقتي با ذوق پي‌گير خبر مي‌شويم، درمي‌يابيم خبر درست اين بوده كه ايران يك طلا، يك نقره و پنج برنز گرفته و تازه به مقام سوم هم رسيده است. چنين نگاهي ....